Մոր և Մանկան Անկյուն – Հոգեբանական Անկյուն
041 21 31 03 hov-bakh@mail.ru

Մոր և Մանկան Անկյուն

Ինչպե՞ս խնամել երեխայի մաշկը՝ իր կյանքի առաջին տարվա ընթացքում. ո՞ր գործոններից խուսափել

Նորածինների հարթ և քնքուշ մաշկը շատ գեղեցիկ է: Երեխայի կյանքի առաջին տարվա ընթացքում մաշկը պարբերաբար փոխվում է, ուստի ծնողները պետք է իմանան, թե ինչպես հոգալ նրա մասին:

Լողացնելը

Նույնիսկ եթե երեխան սիրում է լողանալ քնելուց առաջ, հիշեք, որ ամբողջովին նրան պետք է լողացնել ոչ ավելի հաճախ, քան շաբաթը երկու անգամ: Մնացած ժամանակ բավարար է սրբել երեխայի մաշկը տակդիրի տակ և ծալքերի մեջ: Լողացնելու համար ընտրեք փափուկ միջոցներ, որոնք չեն գրգռում աչքերը և չեն առաջացնում մաշկի չորություն: Մի օգտվեք օճառից և այն միջոցներից, որոնք շատ փրփուր են առաջացնում: Լողացնելուց առաջ ստուգեք ջրի ջերմաստիճանը ձեռքի ներքին կողմով: Լողանալիս ոչ մի վայրկյան երեխային մի թողեք մենակ:

Արև

Հետևեք, որ երեխան արևի տակ շատ չգտնվի: Զբոսանքի ժամանկ երեխայի գլխին պետք է գլխարկ լինի և երկար թևքով հագուստ: Բացի դրանից, երեխայի մաշկին քսեք արևապաշտպան միջոց՝ պաշտպանության գործոնը 15-ից ոչ պակաս: Մինչև 6 ամիս երեխաներին արևապաշտպան միջոցը պետք է քսել մաշկի միայն բաց տարածքներին: Աշխատեք չզբոսնել երեխայի հետ ժամը 12:00-16:00, երբ արևն առավել ակտիվ է:

Տակդիր

Տակդիրի տակ մաշկը շատ նուրբ է և մշտապես գտնվում է խոնավ վիճակում, ուստի այն հակված է գրգռման: Գրգռումից խուսափելու համար պետք է այն մշակել և հաճախ փոխել տակդիրը: Մաշկը պետք է մշակել առանց հոտի և առանց սպիրտի խոնավ անձեռոցիկներով, մի մոռացեք տակդիրի համար հատուկ քսուկի մասին: Այն պարունակում է ցինկի օքսիդ կամ վազելին, որոնք պաշտպանում են մաշկը: Հնարավորինս թույլ տվեք երեխային հանգստանալ տակդիրից: 

Լվացք

Երբ տանը հայտնվում է երեխա, անհրաժեշտ է օգտագործել ամենաանվնաս միջոցները: Լվացքի համար (ոչ միայն մանկական, այլև մեծերի) օգտագործեք առանց բուրավետիչների և ներկանյութերի միջոցներ: Չէ՞ որ երեխան հպվում է ոչ միայն իր, այլև ծնողների հագուստին: Ոչ մի դեպքում մի գնեք սպիտակեղենի կոնդիցիոներ:

Խոնավեցում

Նորածնի մաշկը, ինչպես որ ծնողների մաշկը, խոնավեցման կարիք ունի: Լողանալուց հետո երեխայի մաշկին քսեք փափկեցնող միջոց: Հաճախ խոնավեցումը պահանջվում է այն դեպքում, երբ երեխայի մաշկը չոր է, ինչպես նաև տարվա ցուրտ եղանակին: Երեխաների համար մի օգտագործեք լոսյոններ, դա կարող է գրգռել մաշկը: 

Աղբյուրը՝ Doctors.am

Մարմնական շփումը խիստ կարևոր է երեխայի առողջ զարգացման համար

60-ական թվականներին ամբողջ աշխարհի գիտնականները զբաղվում էին վաղ տարիքում զարգացման առանձնահատկությունների, ինչպես նաև կենդանիների և մարդկանց հետագա ճակատարգրին վերջինիս ազդեցության ուսումնասիրության հարցերով: Ամերիկյան գիտնական Փրեսքոտը ուսումնասիրել է նաև դաստիարակության առանձնահատկությունները: Ուսումնասիրությունները ցույց տվեցին, որ այն վայրերում, որտեղ ավանդույթները ապահովում են վաղ տարիքում երեխայի բավարար շփում մոր հետ (երեխային մեջքին կապած են պահում Կուբայում, Աֆրիկայում, ասիական երկրներում երեխաներին կրում են գլխաշորի մեջ, վերցնում են իրենց հետ աշխատանքի, չեն թողնում մենակ երկար ժամանակ), մեծահասակների բնավորությունն ավելի խաղաղարար է:

Որքան ավելի վաղ տարիքում են երեխաներին զրկել մարմնական շփումից, այդքան ավելի ակնառու են եղել մեծահասակների մոտ մոլեգնության և ագրեսիվության արտահայտումները: Ուստի, մոր (կամ հոր, պապիկի, տատիկի) հետ շփումից ստացած հաճույքը պարզապես խաղ չէ, այլ պարտադիր պայման` մինչև երկու տարեկան երեխայի դրական հույզերի և ուրախության զգացման, և անհրաժեշտ` նյարդային կառուցվածքների զարգացման համար: Իսկ նման հաճույքների պակասը վաղ տարիքում կարող է թմրանյութերի և ալկոհոլի չարաշահման դրդապատճառներից մեկը լինել:

Բնականաբար, երեխայի տարիքի հետ այդ շփումների, օրորների, քնքշանքի, համբույրների և զրույցների դերը փոխվում է: Կյանքի առաջին վեց ամիսների ընթացքում փոքրիկին անհրաժեշտ է ուղիղ հուզական շփում մոր (և մյուս մեծերի) հետ: Յոթ ամսականից մինչև 2.5 տարեկանը կարևոր են շփումը, զրույցները, հեքիաթները, բայց պարզագույն հմտություններին սովորեցնելու, առարկաների հետ վարվելու, պարզ, թեթև խաղերին սովորեցնելու տեսքով: Այստեղ երեխայի համար կարևորը մեծերի ուշադրությունը գրավելն ու պահպանելն է, կարևորը իր ճիգերի գնահատականը ստանալն է:

Տարիքի հետ ծնողների կողմից կիրառվող մարմնական շփումների դերը պակասում է, ի հայտ են գալիս մարմնական պատիժները (խփելը, հրելը): Որոշ ծնողներ որպես պատիժ օգտագործում են մարմնական շփումներից զրկելը (“չեմ սիրի քեզ, չեմ համբուրի քեզ”):

Մեծ լինելու զգացումը դեռահասների մոտ պահանջում է նրանցից “մեծական” վարքագիծ, մանավանդ տղաների մոտ:

Դեռահասների երկրորդ առանձնահատկությունը նրանց քննադատական տրամադրությունն է, որը լիովին արտահայտվում է հարազատ մեծահասակների` ծնողների և ուսուցիչների հետ հարաբերություններում: Դա նույնպես նվազեցնում է մարմնական շփումների կարիքը: Դեռահասի համար ավելի կարևոր են խրախուսանքի խոսքերը, այն, ինչ չի ստորացնում նրա արժանապատվությունը, չի ակնարկում մանկությունը: 

Աղբյուրը՝ Doctors.am

Ի՞նչ է ցուցված և ի՞նչ է արգելվում անել, երբ փոքրիկը ջերմում է

Ի՞նչ է կարելի և ի՞նչ չի կարելի մարմնի բարձր ջերմաստիճանի դեպքում

7 ոսկե կանոն

  1. Իջեցնում ենք միայն մարմնի` 38.5-ից բարձր ջերմությունը: Եթե ջերմությունն ավելի ցածր է` հարկավոր է պարզապես ուշադիր լինել երեխայի հանդեպ, սակայն ոչ միանգամից ջերմությունն իջեցնել: Հիշեք , որ տենդը խոսում է այն մասին, որ օրգանիզմը պայքարում է ինֆեկցիայի դեմ, և բարձրացած ջերմությունը հարկավոր է պաշտպանական մեխանիզմների ավելի արդյունավետ աշխատանքի համար:
  2. Երեխային երբեք ասպիրին կամ անալգին մի տվեք:
  3. Երեխային չափից շատ մի ծածկեք: Օդը սենյակում պետք է զով ու թարմ լինի: Փոքրիկի մոտ ջերմակարգավորման համկարգը դեռ հասուն չէ, հետևաբար օգնեք նրան հովանալ, և ոչ ավելի տաքացրեք:
  4. Սպիրտով կամ քացախով շփումներ մի արեք: Ալկոհոլն ու քացախաթթուն փոքրիկի համար թունավոր են:
  5. Հիշե՛ք, որ ջերմիցնող դեղերի ազդեցության համար ժամանակ է հարկավոր: Մի՛ սպասեք որ ջերմաստիճանը միանգամից կիջնի մինչև 36,6: Ուշադիր կարդացեք դեղի ներդիր թերթիկը` չափաբաժինն ու օգտագործման հաճախականությունը պարզելու համար:
  6. Երեխայի տաք մարմնին սառը առարկաներ մի հպեք: Սա կարող է մաշկի անոթների սպազմ առաջացնել:
  7. Եթե ջերմաստիճանը բարձր է, իսկ փոքրիկի մարմինը` գունատ, վերջույթները սառն են, ապա ”սպիտակ տենդ” է և անոթների սպազմ: Անհապաղ շտապ օգնություն կանչեք և շփեք փոքրիկի ձեռքերն ու ոտքերը` սպազմ անցկացնելու համար: Բացառեք ֆիզիկական սառեցման բոլոր միջոցները` շփումներ, թրջոցներ և այլն:

Թարգմանված նյութի աղբյուրը՝ Doctors.am

Սկզբնաղբյուր՝ Ihappymama.ru

Վնասակա՞ր են արդյոք տակդիրները երեխաների առողջության համար

  

Զանգվածային լրատվության միջոցներում հաճախ են  հայտնվում տագնապալի հաղորդագրություններ, թե միանվագ տակաշորերի մեջ ստեղծվում է բարձր ջերմաստիճանի և խոնավության միկրոմիջավայր, որը բացասաբար է անդրադառնում ամորձիների ինֆրակառուցվածքի վրա ու ճնշում սերմնարտադրությանը` սպերմատոգենեզը:

Շրջանառվում է նաև այն կարծիքը, թե «ջերմոցային ազդեցության» տակ ամորձիների հյուսվածքներում անդառնալի փոփոխություններ են կատարվում, որը հետագայում կարող է անպտղության և պոտենցիայի թուլացման պատճառ դառնալ: Սակայն հեղինակավոր մանկաբույժները պնդում են, որ նման հավաստիացումները անհիմն են ու չունեն գիտական ապացույց: 

Դեռևս 1997թ. գերմանացի էնդոկրինոլոգները չափել են մինչև մեկ տարեկան այն տղաների ամորձապարկի ջերմաստիճանը, որոնք օգտագործել են բամբակյա միջոցներ և միանվագ տակաշորեր: Պարզվել է, որ բամբակյա տակաշորեր օգտագործելիս ամորձապարկի մաշկի միջին ջերմաստիճանը եղել է 34,9˚C, իսկ միանվագ տակաշորի դեպքում այն կազմել է 36˚C: Այսինքն` նրանց միջև եղած տարբերությունը չի գերազանցում 1,1˚C: Այս փաստը հիմք է տվել հերքելու կայուն ջերմոցային ազդեցության վարկածը: 

Տակդիրներին հաճախ «մեղադրում» են նաև այսպես կոչված խանձարուրային մաշկաբորբի առաջացման մեջ: Սա նույնպես վիճելի է: Օրինակ. կատարվել է համեմատական հետազոտություն երկու զուգահեռ խմբերում` պարզելու ավանդական միջոցների և տակդիրների ազդեցությունը ծծկեր երեխաների մաշկի վրա: Ստացված տվյալների համաձայն՝ տակդիր օգտագործած ծծկեր երեխաների մոտ խանձարուրային մաշկաբորբի (կարմրամաշկություն, ցան, մաշկի ամբողջականության խախտում), վիճակագրորեն հավաստի ավելի ցածր միջին ցուցանիշ է նկատվել, քան ավանդական միջոցներ կիրառած մանկիկների մոտ: 

Նկատվել է, որ տակդիրների օգտագործման դեպքում, ի տարբերություն գործվածքների, մաշկի խոնավությունը պահպանվում է ֆիզիոլոգիականի սահմաններում: 

Այսպիսով. ստացված տվյալները մեկ անգամ ևս հերքում են այն տեսակետը, որ միանվագ տակաշորերը ստեղծում են երեխաների առողջության վրա բացասաբար ազդող միկրոմիջավայր:

Աղբյուրը՝ Doctors.am

Խաղալիքների դերը երեխայի կյանքում. ինչպե՞ս ընտրել խաղալիք

Խաղալիքները երեխայի կայնքում խիստ կարևոր դեր ունեն: Դրանց հետ երեխաները զարգանում ու աճում են, քնում գիշերներն ու լողանում լոգարանում: Հետևաբար, շատ կարևոր է գնել ոչ միայն գեղեցիկ, այլ նաև անվտանգ ու ճիշտ խաղալիքներ:

  1. Խաղալիքներ գնեք միայն մասագիտացված մանկական խանութներից

Խորհուրդ չի տրվում մանկական խաղալիքներ գնել շուկայից, չէ՞ որ այս դեպքում խաղալիքը հավաստագիր կամ որակը հաստատող այլ փաստաթղթեր չի ունենա: Իսկ խանութում կարող եք պահանջել ներկայացնել խաղալիքի որակը հաստատող բոլոր փաստաթղթերը: Մեծ խանութների ցանցում հայտնվելու առաջ խաղալիքներն անցնում են հետազոտություն: Ստուգվում է նրանցում տոքսիկ նյութերի առկայությունը` կապար, մկնդեղ, սնդիկ, սելեն, բարիում: Կարևոր է նաև, որ խաղալիքի պաշտպանիչ-դեկորատիվ թաղանթը դիմացկուն լինի թքի և քրտինքի հանդեպ: Շուկայում կարող են հայտնվել նաև խաղալիքներ, որոնք չափազանց բարձր ձայներ են արձակում:Փափուկ խաղալիքները պետք է խնամքի ու մաքրման ցուցումներ ունենան: Դրանք շատ արագ փոշի են հավաքում իրենց վրա, ինչը կարող է նպաստել երեխայի մոտ ալերգիայի զարգացմանը:

  1. Քիմիական անվտանգություն

Ցավոք, ոչ բոլոր խաղալիքներն են (հատկապես էժանագին չինականները) ներկվում էկոլոգիապես մաքուր ներկերով: Երբեմն ներկի կազմի մեջ մտնում են նյութեր, որոնք վտանգավոր են առողջության համար: Հետևաբար , կարևոր է գնելուց առաջ ծանոթանալ խաղալիքի օգտագործման ցուցումներին: Եթե խաղալիքը պարունակում է պոլիվինիքլորիդ, ֆտալատլեր, բիսֆենոլ, կապար՝ հրաժարվեք այն գնելուց:

  1. Համապատասխանությունը իրականությանը

Հոգեբանները խորհուրդ են տալիս հրաժարվել ոչ իրական կերպարներ պատկերող խաղալիքներից` զոլավոր շներից, կարմիր ճագարներից, աստղերով զարդարված կովերից: Այսպիսի խաղալիքները կարող են երեխայի մոտ աշխարհի մասին սխալ պատկերացում ձևավորել:

  1. Անվտանգությունը առողջության համար

3 տարեկանից փոքր երեխաներին արգելվում է տալ խաղալիքներ՝ փոքր կամ վատ ամրացված դետալներով: Նա կարող է կուլ տալ դրանք, կամ մտցնել ականջը, քիթը…

Խորհուրդ չի տրվում նաև գնել չափազանց աղմնկոտ խաղալիքներ. Դրանք կարող են վնասել երեխայի նուրբ ու զգայուն ականջը: Ինչպես նաև,  աղմուկի չափազանց բարձր մակարդակը կարող է հանգեցնել երեխայի գրգռվածության, գլխացավերի ու քնի խանգարման:

Խաղալիքի պարաններն ու թելերը պետք է կարճ լինեն, որպեսզի երեխան չկարողանա դրանք փաթաթել պարանոցին:

Ուշադիր եղեք, որ խաղալիքը սուր եզրեր չունենա, այլապես երեխան խաղի ընթացքում կարող է վնասել ինքն իրեն:

Թարգմանված նյութի աղբյուրը՝ Doctors.am

Երեխային ինչպե՞ս դեղ խմեցնել

Երեխայի թեթև տկարությունն անցնում է առանց բուժման, նույնիսկ երբ ծնողները դիմում են բժշկի, նա դեղ չի նշանակում։ Երբ դեղամիջոցի կարիք կա, բժիշկը կբացատրի՝ ինչպե՞ս և քանի՞ օր պետք է տալ երեխային։ Բժշկի նշանակումները պետք է անթերի կատարել։ Դեղը շշից լցնելուց առաջ պետք է լավ թափ տալ։ Դեղաքանակը պետք է որոշել 5 միլիփտրանոց չափի (թեյի) գդալով կամ կաթոցիչով, իսկ եթե դեղաքանակը 5 մլ– ից պակաս է, դեղաքանակի հատուկ սրսկիչով։ Չի կարելի դեղր խառնել կաթնային խառնուրդին, սննդին կամ ըմպելիքներին, որպեսզի երեխան դեղի լրիվ չափը ստանա, չէ՞ որ նա կարող է լրիվ չուտել կամ չխմել կերակուրը կամ կաթը։ Եթե փոքրիկը չի թողնում, որ մայրր քթիկը, ականջը կամ աչքերը դեղ կաթեցնի, մեկը պետք է բռնի նրան։ Եթե բժիշկը հակաբիոտիկներ է նշանակել, երեխան պետք է բուժման ամբողջ կուրսն ստանա, նույնիսկ երբ արագ է կազդուրվում, հիվանդությունդ կարող է կրկնվել։ Սակայն հակաբիոտիկները միշտ չէ, որ օգնում են. ոչնչացնում են մանրէներր, բայց վարակի նկատմամբ անզոր են։ Վարակիչ մի քանի հիվանդություններ՝ կարմրուկ, ջրծաղիկ, խոզուկ, հատուկ բուժման միջոցներ չունեն և պահանջում են ճիշտ խնամք ու սնունդ, սակայն բժիշկը պետք է միջամտի, եթե առկա է որևէ բարդություն։ Բայց շնչուղիների կամ միզուղիների և այլ շատ հիվանդություններ, որոնք մանրէներից են ծագում, հաջողությամբ բուժվում են հակաբիոտիկներով միայն բժշկի հսկողությամբ։

Ինչպե՞ս փոքրիկին դեղ տալ

Երեխային հեղուկ դեղ խմեցնելուց առաջ հարկավոր է կապել կրծկալր, ձեռքի տակ անձեռոցիկ ունենալ։ Եթե երեխան 6 ամսականից փոքր է, հարկավոր է եռացրած ջրում մանրէազերծել դեղ խմեցնելու համար անհրաժեշտ ամբողջ սպասքը։ Եթե երեխան դեռևս չի նստում, մայրր նրան գրկում է կերակրելու դիրքով, երեխայի մի ձեռքը տանում հետ՝ դեպի իր մեջքր, իսկ մյուսն ամուր բռնում է։

Չափի գդալով

Հարկավոր է չափի գդալով դեղ վերցնել և գդալը դնել հարմար տեղ։ Պետք է երեխային այնպես բռնել, որ նա շուռումուռ չգա, գդալով դեղր մոտեցնել նրա ներքևի շուրթին, երբ խմի, մյուս գդալը մոտեցնել.

Կաթոցիչով

Չափի գդալով վերցնել անհրաժեշտ դեղաքանակր։ Գդալից կաթոցիչով վերցնել մի քիչ դեղ, կաթեցնել երեխայի բերանր։ Նորածիններին չի կարելի կաթոցիչով դեղ տալ. նրանք կարող են խեղդվել։ Երբ երեխան ատամներ ունի, չի կարելի ապակյա կաթոցիչ օգտագործել։

Մանուկների համար նախատեսված դեղերր հաճելի համ ունեն, բայց եթե երեխան դեղ խմել չի ուզում, պետք է՝

– երեխայի կողքին դնել նրա սիրած հեզուկր, որ դեզը դրանով խմի, կա րելի է որևէ համով բան, կամ ուրիշ պարգև խոստանալ։ Դա կօգնի։

– Եթե երեխան չավ է հասկանում, պետք է բացատրեչ դեզ խմելու անհրաժեշտությունը։ Գնահատեչով դեղի օգտակարությունը երեխան թույւ կտա իրեն համոզել:

– եթե ոչ մի հորդոր, միջոց չի օգնում, պետք է խնդրել բժշկին, որ ուրիշ համով ու տեսքով դեզ նշանակի։

Զգուշության միջոցներ

Հարկավոր է զգուշանալ, որ երեխան չկարողանա ձեռքը վերցնել դեղերր։ Դրա համար՝

• Դեղամիջոցները պետք է պահել փակ պահարանում։

• Դեղը գնել այնպիսի փաթեթավորումով, որը երեխան բացել չի կարող։

• Չի կարեփ երեխային համոզել, թե դեզը համով է։

Ուշադրոիթյոիուն

Երեխային չի կաբելի ասպիրին տալ, կարելի է տալ միայն պարացետամոլ և նման դեղամիջոցներ։ Եթե երեխայի առողջացման շրջանում հանկարծակի բարձրացել է երեխայի ջերմությունր, սկսվել է սրտխառնոց,անհրաժեշտ է շտապ բժիշկ կանչել։

Ծծկեր փոքրիկների քթի մեջ դեղ կաթեցնելը

1. Մահճակալի վրա պետք է դնել ոչ մեծ բարձ, երեխային պառկեցնել այնպես, որ բարձր լինի նրա թիկունքի տակ, իսկ գլուխր հետ ընկնի։ Եթե երեխան դիմադրում է, մեկր պետք է նրան բռնի։

2. Կաթոցիչի ծայրը պետք է մոտեցնել քթանցքին ու կաթեցնել անհրաժեշտ թվով կաթիլներ։ Պետք է զգույշ լինել, որ կաթոցիչը չդիպչի երեխայի քթին, իսկ եթե դիպել է, պետք է կաթոցիչր լվանալ։

Ծծկեր փոքրիկների ականջը դեղ կաթեցնելը

1. Երեխաները չեն սիրում, որ սառր դեղն ականջն է կաթում։ Դրա համար անհրաժեշտ է հարցնել բժշկին՝ դեղը գոլացնել

կարելի՞ է, թե՞ ոչ (որոշ դեղամիջոցներ տաքանալիս քայքայվում են)։ Գոլացնելու համար դեղի սրվակր պետք է դնել գոլ (ոչ տաք) ջրով լի թասիկի մեջ, 2-3 րոպե անց ձեռքի դաստակի ներսի մասով ստուգել՝ գոլացա՞վ, թե՞ ոչ։

2. Պետք է երեխային կողքի պառկեցնել՝ հիվանդ ականջը վերևում և անհրաժեշտ քանակով դեղ կաթեցնել լսողական անցքի մեջ։ Ականջի մեջ պետք է զգուշորեն մի քիչ բամբակ դնել, որ դեղը չթափվի, և երեխային այդ դիրքով մի քիչ պառկեցնել։

Ծծկեր փոքրիկների աչքի մեջ կաթիլներ կաթեցնելը

1. Մայրը գոլ ջրում թրջված բամբակով լվանում է ցավող աչքը, հետո երեխան պառկում է՝ գլուխը դնելով մոր գիրկը։ Մայրը մի ձեռքով բռնում է նրա գլուխը, մի քիչ կողքի թեքում այնպես, որ ցավող աչքը ներքևում լինի, բութ մատով զգուշորեն հետ է քաշում ներքևի կոպր։

2. Կաթոցիչը մոտեցնում է ներքևի կոպին այնպես, որ երեխան կաթոցիչը չտեսնի, կաթեցնում է հարկավոր թվով կաթիլներ։ Պետք է զգույշ լինել և կաթոցիչով չդիպչել աչքի կոպին։ Եթե երեխան անգամ լաց լինի, միևնույն է, դեղի հարկավոր քանակ կմնա նրա աչքում։

Աչքի քսուք

Բժշկի նշանակած աչքի քսուքից մի քիչ պետք է սեղմելով մտցնել երեխայի աչքի դրսի անկյունը:

Նյութի էլեկտրոնային սկզբնաղբյուր` Doctors.am

Նյութը՝ Med-info.ru

Կարելի՞ է հստակ որոշել ծննդաբերության օրը

 Sotskiy.am

Ծննդաբերության օրը հետաքրքրում է բոլոր ապագա մայրերին: Նորմալ հղիությունը տևում է 40 շաբաթ կամ 280 օր (կամ էլ 10 մանկաբարձական ամիս. մեկ մանկաբարձական ամիսը 28 օր է): «Նորմալ» բառը, իհարկե, պայմանականորեն է ասված, որովհետև հնարավոր է, որ 2 շաբաթվա տարբերություն լինի: Դա պաթոլոգիա չի համարվում, այդ պատճառով էլ ծննդաբերության ամսաթիվը, որ սովորաբար հաշվում են հղի կանանց խորհրդատվության ժամանակ, ենթադրյալ է:

Ծննդաբերության օրը հնարավոր է որոշել մի քանի եղանակներով:

– Վերջին դաշտանի առաջին օր + 280 օր (կամ 40 շաբաթ) = ծննդաբերության օր (սխալի հավանականությունը 2 շաբաթ է, այդ իսկ պատճառով էլ սովորաբար ստացված թվից հանում են 14 օր):

– Վերջին դաշտանի առաջին օր + 7 օր – 3 ամիս = ծննդաբերության օր:

– Բեղմնավորման օր + 280 օր (կամ 40 շաբաթ)= ծննդաբերության օր (սա ավելի ստույգ է, անսխալ):

Ասում են՝ «Կեսարյանով ծնված» երեխաները… Սխալ կարծրատիպեր, որոնք տարածված են

  BlogNews.am

Կեսարյան հատում՝ վիրահատություն, որի ընթացքում նորածինը մոր մարմնից առանձնանում է արգանդի վրա արված կտրվածքի միջոցով: Շատ հաճախ այսպիսի ծննդաբերությունները արհեստական են անվանում, քանի որ ծննդկանին բժիշկներն են վիրահատական միջամտությամբ օգնում լույս աշխարհ բերել երեխային:

Որոշ դեպքերում այս վիրահատությունը միակ ելքն է լինում մոր և երեխայի անվտանգության համար, սակայն լինում են և դեպքեր, երբ կինն ինքն է ցանկանում կեսարյան հատման միջոցով ծննդալուծվել՝ ծննդաբերական ցավերից խուսափելու համար: Վտանգավո՞ր է այն մանկիկի կյանքի և առողջության համար, կարծիքները տարբեր են, և զարմանալի չէ, որ արդեն վաղուց այս թեմայի շուրջ հասարակության մեջ տարբեր միֆեր են պտտվում: Ահա այդ միֆերից 5 ամենատարածվածները:

  1. Կեսարյանով ծնվածները՝ գերակտիվ  երեխաներ

Հարկ է նշել, որ դա կարող է այդպես լինել, սակայն ոչ բոլոր դեպքերում: Ավելին՝ կեսարյան հատմամբ լույս աշխարհ եկած երեխաների մոտ ցրվածությունը կամ հակառակը՝ գերակտիվությունը ավելի հաճախ է լինում, քան բնական ճանապարհով ծնված երեխաների մոտ: Սակայն միշտ չէ, որ դա տեղի է ունենում: Նախ՝ այս խնդիրները կարող են և չլինել, և երկրորդ՝ եթե երեխան գերակտիվ է, ապա ճիշտ խնամքի ու բուժման արդյունքում այս խնդիրը կարելի է լուծել:

  1. Կեսարյանով ծնված երեխաներին պետք են զարգացնող հատուկ ծրագրեր

Մեծամասամբ այդպիսի երեխաները նորմալ են զարգանում: Իհարկե, հաշվի առնելով այն փաստը, որ նրանք ծնվել են վիրահատական ճանապարհով, բժիշկները պետք է ավելի աչալուրջ լինեն, և հենց դրա համար է, որ կեսարյանով ծնված երեխաների մեծ մասը նյարդաբանի մոտ պարտադիր հաշվառման է լինում, սակայն դա ընդամենը ապահովության համար է արվում: Որպես կանոն, եթե երեխան զարգացման մեջ հապաղում է, դրան նպաստում են մի քանի հանգամանքներ, և ոչ թե միայն նրա՝ կեսարյան հատումով ծնված լինելու փաստը:

  1. Կեսարյանով ծնված երեխաները հետ են մնում ֆիզիկական զարգացման մեջ

Այս դեպքում ֆիզիկական զարգացման հապաղման կարող է բերել մի քանի գործոն՝ երեխայի առաջին ճիչն է ուշանում, պտղաջրեր է կուլ տալիս, կեսարյան հատում կատարելու պատճառով կնոջ թմրաքնի /наркоз/ բացասական ազդեցությունը երեխայի նյարդային համակարգի վրա: Իրականում, այս ամենը դեռ չի նշանակում, որ երեխան հետ կմնա զարգացման մեջ: Կլինի դա, թե ոչ, կախված է նրանից, թե արդյոք պլանայի՞ն է եղել կեսարյան հատումը, թե՞ անհետաձգելի՝ օրգանիզմի համար միանգամայն անսպասելի պահին:

  1. Կեսարյանով ծնված երեխաները շատ են լացում

Բնական ճանապարհով ծննդաբերության ժամանակ երեխան մեծ սթրես է տանում, ինչը խթանում է մի շարք հորմոնների ու նյարդա-ֆիզիկական պրոցեսների ակտիվացմանը: Այս ամենը երեխայի հոգեբանությունը դարձնում է ավելի ամուր ու ադապտացվող այն դեպքում, երբ կեսարյան հատումով ծնվածները նման սթրես չեն տանում և ըստ այդմ էլ՝ նրանց նյարդային համակարգը  «ընկճված»  կամ հակառակը՝ չբալանսավորված-ակտիվ է: Սա կարող է խնդիրներ առաջացնել, բայց կարող է և ոչ մի խնդիր չլինել:

  1. Վիրահատությունից հետո մայրիկի մոտ կարող է կաթ չառաջանալ  

Ուսումնասիրությունների արդյունքում պարզվել է, որ կեսարյանով ծնված երեխաների մոտ գլխուղեղի աշխատանքը կարգավորվում է ծնվելուց 9-10 օր անց այն դեպքում, երբ բնական ճանապարհով ծնված երեխաների մոտ դա տեղի է ունենում հենց առաջին օրը: Կեսարյանից հետո ծննդկանների մոտ հաճախ խախտվում է կաթնարտադրության պրոցեսը, և կաթ իսկապես չի արտադրվում: Նաև հավանականություն կա, որ անգամ կաթի առկայության դեպքում երեխային կրծքով կերակրելն արգելվում է, որովհետև մորը հակաբիոտիկներ են նշանակված, որոնք հակացուցված են երեխային: Կրծքի կաթը հրաշալի սնունդ է երեխայի համար, և իսկապես հրաշալի է, երբ մայրը կարողանում է կերակրել իր բալիկին կրծքի կաթով:

Անկախ նրանից՝ կինը ծննդաբերում է բնական, թե կեսարյան ճանապարհով, ամենակարևորը պրոֆեսիոնալ ու փորձառու բժիշկ ունենալն է, և սեփական ու նաև նոր ծնված փոքրիկի կյանքի մասին հոգ տանելու կնոջ հոգեբանական ու տեսական պատրաստվածությունը: Առողջ ու անհոգ մանկություն բոլոր մանկիկներին:

Ապագա մայրիկի անկյուն. ինչ է պետք վերցնել՝ ծննդատուն գնալիս

 NEWS.am STYLE

Ծննդատուն գնալուց մի քանի օր առաջ արդեն ապագա մայրիկը սկսում է մտածել, թե իր հետ ի՞նչ տանի հիվանդանոց: Որպեսզի կարեւոր այդ պահին ոչինչ չմոռանաք, հարկավոր է անհրաժեշտ իրերի ցուցակ կազմել:

Շատ ծննդատներում կախում են իրերի ցուցակը, որոնք ծննդկանն իր հետ պարտադիր պետք է ունենա:

Անհրաժեշտ է իրերը տեղավորել առանձին տոպրակներում եւ մակագրել դրանք: Նաեւ չմոռանաք ապագա հայրիկին ասել, թե ինչը որտեղ է գտնվում:

Առաջին հերթին փաստաթղթերը պատրաստեք.

  • Անալիզների արդյունքներով լրացված քարտը
  • ՁԻԱՀ-ի անալիզը
  • ԳՁՀ-ի (УЗИ) արդյունքները
  • Անձնագիրը
  • Ձեր բժշկի հեռախոսահամարը
  • Ապահովագրությունը (առկայության դեպքում)

Ծննդատուն թույլատրվում է տանել.

  1. լվացվող հողաթափեր;
  2. բջջային հեռախոս;
  3. զարդերից՝ ամուսնական մատանի, խաչ, հերակալ;
  4. խմելու ջրով շիշ:

Ծննդատուն տանելու իրերի ցուցակ (նախապես կարող եք ճշտել այն հիվանդանոցում, որտեղ ծննդաբերելու եք).

  1. Լվացվող հողաթափեր, եւս մեկն էլ կարող եք վերցնել լոգարանի համար;
  2. Խալաթ սովորաբար տալիս են, ցանկության դեպքում կարող եք ձեզ հետ բերել: Սակայն որոշ ծննդատներում արգելված է տանից հագուստ բերել, այդ թվում՝ խալաթ;
  3. Հիգիենիկ պարագաներ. ատամի մածուկ եւ խոզանակ, շամպուն, սանր, 2 հատ մանկական օճառ՝ օճառամանով (մեկը ձեռքերի համար, մյուսը՝ երեխայի);
  4. որոշ ծննդատներում խնդրում են սեփական սպասքը բերել;
  5. մեկանգամյա օգտագործման խանձարուր (ծննդատանն այն չեն տրամադրում):

Պետք կգան նաեւ հետեւյալ իրերն ու պարագաները (դրանք ծննդաբերությունից անմիջապես հետո ձեր հիվանդասենյակ կբերեն).

  1. մեկանգամյա օգտագործման կիսավարտիքներ (շուրջ 6 հատ);
  2. շատ լավ ներծծող միջադիրներ (1 տուփից ոչ ավելի);
  3. կերակրելու համար 2 կրծկալ;
  4. մեկանգամյա օգտագործման ներդիրներ կրծկալի համար;
  5. հետծննդյան բանդաժ (եթե պատրաստվում եք այն օգտագործել);
  6. գլիցերինով մոմիկներ (ծննդաբերությունից հետո մի քանի օր կօգնեն զուգարան գնալ);
  7. վիտամիններ (որոնք ընդունել եք նաեւ հղիության ժամանակ);
  8. կաթնարտադրությունը բարձրացնելու համար՝ հոմեոպատիկ միջոցներ (օրինակ՝ «Մլեկոին»), արագ լուծվող թեյ կերակրող մայրերի համար;
  9. կոսմետիկ մկրատ եւ խարտոց (մկրատն անհրաժեշտ կլինի նորածնի կոտրված եղունգները կտրելու համար);
  10. եթե գործածում եք՝ հիգիենիկ թաց անձեռոցիկներ, բամբակե բարձիկներ եւ փայտիկներ, անձեռոցիկ;
  11. կրծքով կերակրելու համար պաշտպանիչ ներդիրներ;
  12. կրծքի կաթը կթող սարք;
  13. ծծակ;
  14. «Vitaon Baby» յուղ (կուրծքը մշակելու եւ երեխայի համար) կամ ծծակների համար վերքը լավացնող ցանկացած միջոց, օրինակ՝ Bepanthen կրեմ;
  15. կարող եք մանկական կոսմետիկ միջոցներ վերցնել, եթե փոքրիկ շշիկներով ունեք, օրինակ՝ հեղուկ տալկ կամ կրեմ;
  16. դեմքի կրեմ, հիգիենիկ շրթներկ;
  17. ֆոտոխցիկ;
  18. ամսագիր կամ գիրք, գրիչ եւ նոթատետր՝ գրառումների համար:

Եթե ծննդատանը մի քիչ ցուրտ է, ձեզ անհրաժեշտ կլինեն.

  1. գուլպաներ մայրիկի եւ երեխայի համար;
  2. երեխայի համար տրիկոտաժե գլխարկ (ծննդատանը տրվողները սովորաբար շատ մեծ չափսի են):

Ապագա մայրիկի անկյուն. Ինչպես է կինը հասկանում որ սկսվել է ծննդաբերության գործընթացը

Ինչպես է կինը հասկանում, որ սկսվել է ծննդաբերության գործընթացը:

Գոյություն ունեն ծննդաբերության մի քանի նախանշաններ՝

արյունոտ արտադրություն
լորձոտ խցանի անջատում, լորձոտ խտացումներ’ արյան մասնիկներով: Հղիության ողջ ընթացքում արգանդի վզիկը ամուր փակված է լորձային խցանով: Եթե արգանդի վզիկը սկսվում է փոփոխվել’ լայնանալ’ պատրաստվելով ծննդաբերությանը, խցանը դուրս է ընկնում
ակամա փորլուծություն’ կնոջ օրգանիզմը սկսում է պատրաստվել ծննդաբերությանը’ ձերբազատվելով ՙավելորդություններից՚
ցավեր կոնքերում
պտղաջրերի հոսք’ հեշտոցից սկսում է հոսել թափանցիկ հեղուկ’ երբեմն թանձրացումներով և արնանման արտադրությամբ
կծկումների-երկունքի սկսում:

Կծկվանքների սկիզբը պարտադիր չէ, որ ցավոտ լինի: Ծննդաբերության սկզբում դրանք կարող են դրսևորվել իբրև ծանր զգացողություններ որովայնի ներքևում: Սակայն հղիության ընթացքում կանանց մոտ լինում են նաև կեղծ կծկվանքներ: Ինչպես հասկանալ դրանք կեղծ, թե իրական կծկվանքներն են:
Իսկական կծկվանքները ծննդաբերության սկզբում կրկնվում են ճիշտ, ժամանկային հավասարաչափ ընդմիջումներով: Աստիճանաբար ընդմիջումները կրճատվում են, իսկ ցավերը ավելի սուր են դառնում:
Ծննդաբերության գործընթացը բաժանվում է 3 փուլի

1. Բացում կամ էլ կծկվանքների փուլ

2. Երկունքի կամ ել պտղի վտարման

3. Ընկերքի ծնունդը

Առաջին փուլ

Բացում կամ էլ կծկվանքների փուլը’ վերընշված երեքից ամենաերկարատևն է: Ծննդաբերության առաջին փուլը բաղկացած է 2 ենթափուլից’ պասիվ և ակտիվ: Պասիվ փուլի ընթացքում կծկվանքները հազվադեպ են և թույլ: Եթե ջրերը չեն գնացել, դուք հանգիստ կարող եք մնալ տանը և զբաղվել տնային գործերով: Եթե ջրերը գնացել են, անհրաժեշտ է անհապաղ ծննդատուն գնալ: Ակտիվ փուլի ժամանակ կծկվանքները ցավոտ են դառնում, և նրանց միջև դադարները, որպես կանոն, 3-5 րոպե են տևում:
Արգանդի վզիկը սկսում է բացվել: Որպեսզի երեխան ծնվի, վզիկը պետք է բացվի շուրջ 10սմ, որպեսզի երեխայի գլուխը կարողանա անցնել:

Երկրորդ փուլ

Երկրորդ անգամ ծննդաբերող կանանց մոտ այս փուլն ավելի արագ է անցնում, քան առաջին անգամ ծննդաբերողների: Նրա տևողականությունը շատ գործոններից է կախված’ ծննդաբերական գործընթացի լարվածությունից, ճիգերի ուժգնությունից, պտղի և մոր կոնքի չափսերի համապատասխանությունից, փոքրիկի գլխի դիրքից կոնքի նկատմամբ: Այս փուլի կծկվանքները տարբերվում են նախորդներից. ակտիվորեն կրճատվում են կրծքավանդակի, որովայնի և արգանդի մկանները: Կծկվանքների ժամանակ հնարավոր է կկղելու ցանկություններ առաջանան, ինչի շնորհիվ էլ երեխան շարժվում է դեպի ՙելքը՚:
Բոլորովի էլ պարտադիր չէ երկունքի ցավերի ժամանակ պառկել, ավելի հարմար է կանգնել’ հենվելով պատին կամ էլ աթոռին, կամ էլ քայլել սենյակով: Ծննդաբերության երկրորդ փուլը ավարտվում է ծննդաբերական ուղուց երեխայի գլխի դուրս գալով, ապա շատ արագ ծնվում է երեխան ամբողջությամբ: Երեխային դնում են մոր փորին, և դուք ծանոթանում եք նրա հետ’ ծննդաբերությունից հետո
հանգստանալով: Ծնվելուց 10-15 րոպե հետո երեխային պետք է մոր կրծքին դնել. դա նպաստում է արգանդի կրճատմանը և կաթի արտադրմանը:

Երրորդ փուլ

Ծննդաբերության երրորդ փուլը’ ընկերքի ծնունդը, տևում է 5-30 րոպե: Այն ուղեկցվում է թեթև կծկվանքներով, որոնք տևում են մեկ րոպե կամ մի քիչ ավել: Երբ վերջապես ընկերքը դուրս է գալիս, բժիշկը հետազոտում է այն, որպեսզի համոզված լինի, որ այն ամբողջությամբ է դուրս եկել: Ապա ուսումնասիրում են կնոջը և հարկ եղած դեպքում կարեր են դնում:

Սրանից հետո ծննդաբերական գործընթացը ավարտվում է, և սկսվում է ձեր կյանքի նոր փուլը’ մայրությունը: